Natuurhistorisch Museum Maastricht

homeexposities > walvis > lezingen

De Traanjagers door Anne-Goaitske Breteler

Zo 18 aug. 14.30 uur (Nederlandstalig)

 

Anne-Goaitske Breteler – ze is 22 jaar oud als het boek uitkomt – is in Noordoost-Friesland geboren en opgegroeid. Voor ze in Amsterdam Culturele Antropologie en Publieksgeschiedenis ging studeren had ze een bijbaantje in een café. Het was walvisvaardersafé De Bûnte Bok Lioessens. Voorheen was het De Albatros van walvisvaarder Jaap van der Wagen. Oud-walvisvaarders kwamen daar aan de stamtafel hun herinneringen ophalen en aan de muren hingen objecten die aan die tijd refereerden: snijmessen, potvistanden, een opgezette albatros. Als tiener raakte Breteler geïntrigeerd door die objecten en verhalen, de mannen en hun bijnamen. Het werd het begin van een onderzoek naar wat de mannen bond, de naoorlogse walvisvaart. Ze bezocht de walvisvaarders thuis en tekende hun verhalen op.
Walvis
Breteler en walvissen horen sinds de keukentafelgesprekken en de verschijning van het boek voor altijd bij elkaar. Ze draagt een kettinkje met een walvisje om de nek en gaat een tattoo laten zetten...van een walvis.

 

Anne zal vanmiddag tevens tijd maken om te signeren. Het boek is bij het museum te koop voor €19,95

 

Deelname: Gratis naast reguliere entree
Leeftijd: vanaf 10 jaar
Aanmelden : museum@maastricht.nl
Locatie: Natuurhistorisch Museum Maastricht

Oerwalvissen uit de Westerschelde

Zo 8 dec  ( NED.13.30 – ENG.15.00 )

Uit de donkere diepten van de Westerschelde zijn de afgelopen jaren fossielen opgevist van tenminste vijf walvisachtigen die nieuw zijn voor de wetenschap! Hebben we hier een plek te pakken met tot nog toe onbekende grote zeezoogdieren die 8.1-7.5 miljoen jaar geleden onze kusten onveilig maakte? Klaas Post, verbonden aan het Natuurhistorisch Museum Rotterdam (NMR), vertelt erover.

Expedities van het Rotterdamse museum ontdekten in 2014 en 2015 een plek in de Westerschelde waar op de bodem grote brokken gesteente met daarin fossielen van zeezoogdieren die min of meer in anatomisch verband bewaard zijn gebleven. Onderzoek aan hele kleine fossieltjes (‘dinoflagellaten’) in dat gesteente heeft een ouderdom van 8.1 tot 7.5 miljoen jaar opgeleverd. Inmiddels zijn de eerste exemplaren geprepareerd en beschreven. Vrijwel alle soorten blijken nieuw voor de wetenschap te zijn.
Klaas laat bovengenoemde fauna in detail de revue passeren, legt mogelijke verbanden met historische en recente vondsten uit Brabant en België, en gaat – heel kort – nog even in op het verband tussen radioactiviteit en de Westerschelde.

 

PRIMORDIAL WHALES FROM THE WESTERN SCHELDT

From the murky depths of the Western Scheldt fossils of at least five cetaceans (whales and relatives) that have proved new to science have been trawled in recent years. Is this a site that yields yet unknown, large marine mammals that cruised these coasts between 8,1 and 7,5 million years ago? Klaas Post, associated with the Natural History Museum Rotterdam, will discuss this fact.

 

Expeditions stage by the Rotterdam museum discovered a site in the Western Scheldt in 2014 and 2015 where large chunks of rock containing fossils of marine mammals in near-anatomical connection littered the sea floor. Studies of tiny fossils (‘dinoflagellates’) in that rock yielded an age between 8,1 and 7,5 million years. In the meantime, the first mammal specimens have been prepared and described. Almost all species turn out to be new to science.
In his talk, Klaas demonstrates this fauna in detail, indicates possible links with historical and recent finds in Noord-Brabant and Belgium and – very briefly – speaks about the link between radioactivity and the Western Scheldt.

Deelname: Gratis naast reguliere entree
Leeftijd: vanaf 10 jaar
Aanmelden (mail)museum@maastricht.nl
Locatie: Natuurhistorisch Museum Maastricht

Lezingen
  • walvisvangstbijdekustvanspitsbergencultuurhistorie
  • johnjagt2
  • klaaspostlezing
  • creditswikimedia(3)

Making of Walvis!

Zon 26 mei ( NED.13.30 – ENG.15.00 )
 

Conservator paleontologie en initiatiefnemer van de expositie 'Walvis. Vindplaats: Maastricht', John Jagt, zal u in zijn presentatie laten zien wat hij zelf over walvissen heeft geleerd. De aanleiding voor de tentoonstelling, de voorbereidingen daarvan en het beeldmateriaal komen allemaal aan de orde. De walvisresten uit de voormalige ENCI groeve hebben een speciale plek in het geheel - ze worden vergeleken met soorten van elders in Europa, onder andere de bodem van de Noordzee en Oekraïne.


In his talk, John Jagt, curator of palaeontological collections and initiator of the exhibit 'Whale. Locality: Maastricht' will show you what he himself has learnt about whales. Why was this topic chosen, how did preparations for it proceed and how were illustrations assembled; these issues will be highlighted. The whale remains from the former ENCI quarry take centre stage in all of this - they are compared to species from elsewhere in Europe, for example, from the floor of the North Sea and from Ukraine.

THIS IS A Let’s Catch Up activity 

 

Deelname: Gratis naast reguliere entree
Leeftijd: vanaf 10 jaar
Aanmelden ( mail to) : museum@maastricht.nl
Locatie: Natuurhistorisch Museum Maastricht

Als walvissen de pokken krijgen

Zo 2 jun  ( NED.13.30 – ENG.15.00 )

Onder deze pakkende titel gaat de Belgische walvisonderzoeker Mark Bosselaers zijn publiek vertellen over fossiele walvissen in het Noordzeegebied. Wat weten we daar nu al over? En wat kunnen walvispokken (een gespecialiseerde groep grote zeepokken die op de huid van walvissen leven) ons daarover leren? Walvisfauna’s uit het Mioceen en Onder-Plioceen (circa 15 tot 7 miljoen jaar geleden) zijn de laatste decennia grondig bestudeerd, met vele nieuwe soorten en inzichten als resultaat. Daarentegen zijn laat-pliocene, pleistocene en vroeg-holocene soorten (en het uitsterven daarvan) slecht bekend, maar gelukkig snellen walvispokken ons hierin te hulp.

 

WHEN WHALES SUFFER FROM SMALLPOX, OR SOMETHING LIKE THAT

The Belgian whale specialist, Mark Bosselaers, will treat his audience to a vivid talk on fossil whales from the North Sea area. What have we learnt about them so far? And what can whale barnacles (a specialised group of large barnacles that live in the skin of whales) teach us about them? Whale faunas from the Miocene and Lower Pliocene (c. 15 to 7 million years ago) have been studied in detail during the last decades, which has resulted in the description of numerous new species and insights. In contrast, Late Pliocene, Pleistocene and Early Holocene species (and their extinction) are poorly known; however, whale barnacles do help us in this respect.

THIS A Let’s Catch Up activity

 

Deelname: Gratis naast reguliere entree
Leeftijd: vanaf 10 jaar
Aanmelden ( mail to) : museum@maastricht.nl
Locatie: Natuurhistorisch Museum Maastricht

Walvissen in de Brabantse Peel

Zo 20 okt  ( NED.13.30 – ENG.15.00 )

 

In twee zandwinningen in Noord-Brabant zijn de afgelopen decennia grote aantallen fossielen gevonden. In de ene groeve, “Hoogdonk BV” nabij Liessel, hebben enkele verzamelaars (onder wie de lezinggever van vandaag, Noud Peters), talrijke fossielen van zeer uiteenlopende aard aangetroffen: haaientanden,  resten van walvissen, beenvissen en andere zeedieren, maar ook versteende botten van landdieren en zaden en vruchten van bomen en struiken. In de andere groeve, “de Kuilen” in Mill-Langenboom, was de oogst aan vergelijkbare fossielen zelfs nog veel groter. Die rijke oogst had ook te maken met het feit dat het aantal liefhebbers dat daar kwam zoeken vele malen groter was dan in Liessel.
Resten van walvissen waren daarbij opvallend. Niet alleen vanwege hun grootte, maar door hun diversiteit. Ze nodigden uit tot nader onderzoek en mogelijke identificatie, maar dat laatste is minder eenvoudig dan het misschien lijkt. In deze lezing wordt ingegaan op de vondsten zelf, op de geologische omstandigheden in de twee groeves en op de bevindingen maar ook de beperkingen van het onderzoek tot dusver.
Voor bestudering van het vele en diverse materiaal (dierlijk en plantaardig, uit zee- en landafzettingen) is regelmatig een beroep gedaan op deskundigen op verschillende terreinen. Dat heeft in de loop van een aantal jaren geleid tot diverse publicaties in wetenschappelijke tijdschriften. Maar ook kwam Noud Peters gaandeweg tot de overtuiging dat “Liessel” en “Mill-Langenboom” een breder publiek verdienden. Het bracht hem er toe om samen met twee betrokken musea (in Asten en in Boxtel) twee boeken te schrijven, die de fossielen uit elk van de twee vindplaatsen beschrijven.

 

 WHALES IN THE PEEL AREA OF NOORD-BRABANT PROVINCE

At two sandpits in the province of Noord-Brabant large numbers of fossils have been recovered during recent decades. At one of these, ‘Hoogdonk BV’ near Liessel, a team of collectors (amongst whom today’s lecturer, Noud Peters), found numerous fossil of a widely diverging nature: shark teeth, remains of whales, bony fish and other sea animals, as well as petrified bones of land-dwelling animals and seeds and fruits of trees and shrubs. The other pit, ‘de Kuilen’ at Mill-Langenboom, yielded even more in the way of comparable fossils. This rich yield can also be explained by the large number of collectors who visited the site, much larger than those collecting at Liessel.

Remains of whales were of special note. Not only because of their size, but also their diversity. They called for more detailed research and possible identification, but the latter is less simple than it would appear at first sight. During the talk these finds will be shown, as will the geological conditions at the two sites and the results (and limitations thereof) obtained to date.
For the study of rich and diverse material (animal and plant, from marine and terrestrial settings), often an appeal was made to specialists in their fields. This has resulted over the years in a number of papers in scientific journals. In the meantime, Noud had come to realise that ‘Liessel’ and ‘Mill-Langenboom’ deserved a wider audience. This made him write two books, in conjunction with two museums (at Asten and Boxtel), in which the two localities are described in detail.

 

Deelname: Gratis naast reguliere entree
Leeftijd: vanaf 10 jaar
Aanmelden ( mail to) : museum@maastricht.nl
Locatie: Natuurhistorisch Museum Maastricht

 

Natuurhistorisch
Museum
Maastricht
Adres De Bosquetplein 7, 6211 KJ Maastricht
T: 043 350 54 90 / E: museum@maastricht.nl
Openingstijden
maandag dicht (m.u.v. enkele feestdagen)
dinsdag-vrijdag 11-17 uur
zaterdag en zondag 13-17 uur

privacystatement
gemeentelijke privacy pagina

© BICMultimedia.nl